Tại sao nhiếp ảnh gia đổi Sony a7R V sang Fujifilm APS-C?

Câu hỏi lớn được nhiều người quan tâm: Tại sao nhiếp ảnh gia đổi Sony a7R V sang Fujifilm APS-C? Trong cộng đồng nhiếp ảnh, cuộc tranh luận muôn thuở giữa máy ảnh Sony Full-Frame và hệ thống máy ảnh Fujifilm APS-C thường kết thúc với một kết luận quen thuộc: sự khác biệt về kích cỡ cảm biến hiếm khi bộc lộ rõ trên các bức ảnh in ấn thực tế hoặc chia sẻ trên mạng xã hội.

Dẫu vậy, rất ít người đủ can đảm đưa ra quyết định bán đi bộ máy full-frame đắt đỏ, bởi rào cản chi phí chìm đã đầu tư và định kiến cố hữu về những chuẩn mực của một cỗ máy chuyên nghiệp. Câu chuyện của nhiếp ảnh gia Rick Bebbington khi quyết định bán bộ đôi Sony a7R V và Sony FX3 để chuyển hẳn sang hệ máy Fujifilm là bài học sâu sắc về mối quan hệ giữa thông số kỹ thuật và cảm hứng sáng tạo thực thụ.

Lý do Rick Bebbington từ bỏ Sony a7R V để sang Fujifilm APS-C

Nhiếp ảnh gia Rick Bebbington đã gắn bó với hệ sinh thái Sony trong gần 8 năm. Trong suốt thời gian đó, các thiết bị Sony là giải pháp tối ưu cho nhu cầu quay chụp chuyên nghiệp phục vụ khách hàng, bởi đây là hệ thống hybrid cân bằng tốt nhất trên thị trường.

Tuy nhiên, khi định hướng công việc của anh chuyển dần sang phong cách nhiếp ảnh cá nhân mang đậm dấu ấn riêng, cỗ máy đầu bảng Sony a7R V của anh đã bị bỏ quên trên kệ và không chụp một tấm ảnh nào kể từ tháng 5.

Bebbington chỉ ra nguyên nhân khiến anh chần chừ bấy lâu nay chính là thiên kiến chi phí chìm (sunk cost bias) — xu hướng tâm lý cố chấp giữ lại một món đồ chỉ vì số tiền và công sức lớn đã bỏ ra trước đó. Bên cạnh đó, máy ảnh đối với nhiều người còn mang tính đại diện bản sắc cá nhân tương tự như trang phục hay một chiếc xe hơi.

Bằng chứng thuyết phục nhất khiến anh tỉnh ngộ lại rất giản dị: khi xem lại toàn bộ những bức ảnh ưng ý và xuất sắc nhất của mình trong thời gian gần đây, phần lớn chúng lại được chụp bằng chiếc máy ảnh compact cảm biến APS-C Fujifilm X100VI chứ không phải thân máy full-frame đắt tiền.

Trận chiến giữa lý trí và cảm xúc: Thông số khủng đối đầu trải nghiệm

Để đi đến quyết định cuối cùng, Bebbington đã trải qua cuộc đấu tranh nội tâm kéo dài gần hai năm giữa lý trí và cảm xúc. Mỗi lần một chiến dịch quảng cáo cho chiếc máy compact full-frame như Sony Alpha A7C Mark II xuất hiện, anh lại tự vấn và đắn đo về hướng đi của mình.

Xét về lý trí và bảng thông số trên giấy tờ, Sony nắm giữ mọi lợi thế kỹ thuật: độ phân giải cao vượt trội, dải dynamic range rộng mở, biên độ can thiệp hậu kỳ (editing latitude) cực kỳ thoải mái, đi cùng các tính năng hiện đại như chụp đón đầu (pre-capture), chụp liên tục tốc độ cao (fast bursts) và hệ thống lấy nét tự động hàng đầu. Những giá trị này là thứ rất khó dứt bỏ nếu chỉ nhìn trên văn bản kỹ thuật.

Tuy nhiên, xét về cảm xúc, kích thước và trọng lượng nhẹ nhàng của Fujifilm lại giành chiến thắng tuyệt đối. Bebbington tự hỏi bản thân hiện tại đang chụp những gì: đó là các khung cảnh tĩnh lặng đời thường, những góc phố bình dị hay một chiếc cọc tiêu giao thông hoàn toàn bất động. Những chủ thể ấy hoàn toàn không đòi hỏi tốc độ chụp bão táp hay công nghệ tracking lấy nét chuyển động phức tạp.

Triết lý thiết kế đề cao cảm giác cầm chụp của Fujifilm

Fujifilm đã kiên trì theo đuổi triết lý chế tác máy ảnh xoay quanh trải nghiệm thị giác và cảm giác bấm máy của người dùng. Hãng đối xử với giao diện màu sắc trực tiếp trên máy ảnh (in-camera look) như một lý do tiên quyết để thuyết phục người mua, song hành cùng bảng thông số kỹ thuật.

Minh chứng rõ nét là sự xuất hiện của dòng máy Fujifilm X-T50 và Fujifilm X-M5 trong năm 2024 với vòng xoay mô phỏng phim vật lý chuyên biệt trên đỉnh máy, và chiếc Fujifilm X-E5 tiếp tục kế thừa ý tưởng này vào năm 2025. Nhu cầu sở hữu phong cách này lớn đến mức chiếc X100VI liên tục rơi vào tình trạng cháy hàng (backorder) trong nhiều tháng liền sau ngày ra mắt năm 2024.

Theo chia sẻ của Bebbington, thân máy Sony luôn gợi nhắc anh về các bản hợp đồng tóm tắt (briefs) và áp lực thời hạn bàn giao dự án. Ngược lại, máy ảnh Fujifilm thúc đẩy anh coi nhiếp ảnh như một cuộc dạo chơi trải nghiệm. Anh say mê các vòng xoay cơ học, hệ sinh thái ống kính nhỏ gọn và cảm giác thao tác trực quan.

Các công thức màu (recipes) đóng vai trò then chốt trong quá trình sáng tác. Mặc dù hiếm khi sử dụng ảnh JPEG nguyên bản từ máy mà không qua chỉnh sửa, việc nạp sẵn một công thức màu giả lập phim cho phép anh nhìn thấy gần đúng bức ảnh sẽ trông như thế nào sau khi hậu kỳ ngay tại thời điểm ngắm chụp. Cảm giác nhìn thấy bức ảnh thành phẩm trong khoảnh khắc đó tạo động lực mạnh mẽ để anh nhấn nút chụp.

Phương pháp kiểm chứng thói quen sử dụng bằng dữ liệu Lightroom

Để tránh việc đưa ra quyết định đổi máy ảnh thuần theo cảm tính hay những tranh cãi trên mạng xã hội, bạn có thể tự kiểm tra thói quen chụp của chính mình trong vài phút bằng phần mềm Adobe Lightroom:

• Bước 1: Mở mô-đun Thư viện (Library module) trong Adobe Lightroom.
• Bước 2: Kích hoạt bộ lọc Metadata (Library Filter's Metadata view) và lọc danh mục theo thân máy ảnh (Camera).
• Bước 3: So sánh số lượng ảnh được bạn gắn cờ chọn (picks) và các ảnh được chấm điểm sao cao nhất giữa các body máy đang sở hữu.

Nếu dữ liệu cho thấy một chiếc máy liên tục mang lại những bức ảnh đắc ý nhất (keepers), trong khi chiếc máy đắt tiền kia hầu như chỉ nằm yên trên giá sách, bạn đã có câu trả lời bằng số liệu thực tế để đưa ra quyết định dứt khoát.

Nguyên lý tương tự cũng có thể áp dụng cho các ống kính, nơi số liệu thống kê thường chỉ ra rằng chỉ duy nhất một tiêu cự cố định đã đảm nhận phần lớn những khung hình đẹp nhất của bạn.

So sánh thực tế: Sony a7R V Full-Frame và Fujifilm APS-C

Dưới đây là bảng tổng hợp các khía cạnh khác biệt cốt lõi giữa hệ thống Sony Full-Frame độ phân giải cao và hệ máy Fujifilm APS-C chú trọng trải nghiệm dựa trên thực tế sử dụng:

Quy trình chuyển đổi và bộ ba câu hỏi chọn máy ảnh

Để quá trình chuyển đổi diễn ra êm đẹp và thông minh về mặt tài chính, Bebbington không mua mới toàn bộ cùng lúc. Anh đã sớm tậu một chiếc Fujifilm X-E5, từng thuê trải nghiệm chiếc Fujifilm X-H2S vào đầu năm và hiện tại đã đặt hàng một chiếc.

Anh chủ động tìm mua các thiết bị đã qua sử dụng (second-hand) ở những địa chỉ uy tín để giảm thiểu tối đa khoản lỗ khấu hao vốn thường xuất hiện khi chuyển đổi hệ máy.

Điểm hạn chế duy nhất mà Bebbington thừa nhận vẫn cần cân nhắc và điều chỉnh thói quen là khả năng chụp trong điều kiện ánh sáng cực yếu (low light) của cảm biến APS-C khi so với kích thước cảm biến full-frame. Dù vậy, đối với anh, sự bù đắp từ cảm hứng chụp ảnh vượt xa điểm yếu nhỏ này.

Đặc biệt, để không bao giờ tái diễn sai lầm tích trữ thiết bị vô ích, Bebbington đặt ra bộ ba câu hỏi thực tế cho mọi chiếc máy ảnh anh sở hữu hoặc đang cân nhắc mua. Một chiếc máy ảnh chỉ được phép giữ lại trong bộ đồ nghề nếu nó vượt qua được toàn bộ 3 câu hỏi đánh giá khắt khe này. Toàn bộ chia sẻ chi tiết và video phân tích đã được Rick Bebbington đăng tải trên Fstoppers.

Tác giả: Nexshop

NexShop là cửa hàng máy ảnh, máy quay chính hãng tại Hà Nội. Nơi mua sắm máy ảnh và các thiết bị công nghệ chính hãng với đầy đủ các mặt hàng từ phụ kiện đến các dòng sản phẩm cao cấp. Thương hiệu có nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực công nghệ, ống kính, máy ảnh, thiết bị công nghệ,... NexShop phụ trách chuyên môn viết bài chia sẻ kiến thức mang đến những thông tin hữu ích cho bạn đọc.

Số điện thoại: 0868417786

Email: okharon@gmail.com

Địa chỉ: Số 10 - Ngõ 12 - Phố Trần Quý Kiên - Quận Cầu Giấy - Thành Phố Hà Nội"